Cu Làng Cát
+Lúc 8 giờ 37 phút ngày 26-8, các máy đo địa chấn gần biên giới Nepal - Tây Tạng ghi nhận một rung chấn mạnh 4,4 độ. Những dữ liệu đầu tiên khiến người ta nghĩ đến động đất. Ảnh vệ tinh sau đó dẫn các nhà khoa học tới nguyên nhân khác, một phần sông băng rộng khoảng 20ha vừa tách khỏi núi Langtang Lirung.
+Khối băng và đá có diện tích tương đương 28 sân bóng, rơi gần 1.200 m xuống đáy thung lũng. Cú va đập tạo ra tín hiệu địa chấn đủ lớn để các thiết bị ghi nhận như một trận động đất. Sườn núi bị cày xới. Băng, đá và tuyết lao xuống sông Lhende Khola, chặn dòng nước và hình thành một con đập tự nhiên.
+Nước, bùn, đá tảng và băng nhanh chóng dồn lại phía sau vật cản. Khi con đập vỡ, toàn bộ khối vật chất tràn xuống những thung lũng hẹp của dãy Himalaya. Độ dốc lớn khiến dòng lũ tăng tốc, cuốn thêm sỏi, cây và đất đá. Một số ước tính ban đầu cho rằng dòng vật chất có thể di chuyển hơn 160 km/giờ.
+Mười ba phút sau cú sập, lúc 8 giờ 50 phút, trạm quan trắc mực nước tại Syabrubesi thuộc huyện Rasuwa ngừng truyền dữ liệu. Bản ghi cuối cùng của trạm cho thấy nước đang tăng rất nhanh. Đến 9 giờ 05 phút, nhà chức trách Nepal nhận được cảnh báo về trận lũ lớn trên sông Bhote Koshi từ phía Tây Tạng.
+Trong khoảng 30 phút, mực nước hệ thống sông Bhote Koshi - Trishuli dâng tới 9 m. Dòng bùn đặc tràn qua các thị trấn biên giới, phá nhà cửa, cầu, đường sá và nhiều công trình thủy điện. Có nơi dòng lũ được mô tả như một bức tường nước và bùn cao khoảng 21 m.
+Tính đến ngày 28-8, Reuters dẫn số liệu cho biết ít nhất 586 người đã thiệt mạng tại Nepal và Tây Tạng; hơn 2.400 người còn mất tích. Trên 90.000 người chịu ảnh hưởng trực tiếp. Các đội cứu hộ nhiều lần phải ngừng tìm kiếm vì những hồ nước mới hình thành sau lũ tiếp tục dâng và có nguy cơ vỡ bờ.
+Ảnh vệ tinh cho thấy tuyết tan mạnh trong 24 giờ trước thảm họa, dù khu vực không ghi nhận lượng mưa đủ lớn để giải thích quy mô dòng lũ. Các nhà khoa học đang xem xét tác động của nhiệt độ tăng đối với lớp băng vĩnh cửu. Lớp băng này từng hoạt động như chất kết dính, giữ đá và sông băng trên những sườn núi rất dốc.
+Nepal đã mất gần một phần ba lượng băng trên núi trong hơn 30 năm. Nghiên cứu công bố trên Nature cho thấy các sông băng toàn cầu mất trung bình 273 tỷ tấn băng mỗi năm trong giai đoạn 2000–2023. Tổng lượng băng biến mất tương đương khoảng 5% thể tích sông băng của hành tinh.
+Tại Langtang Lirung, chuỗi thảm họa từ sập băng, tuyết lở, chặn sông đến vỡ đập diễn ra trong vài chục phút. Trạm đo nước ngừng hoạt động sau 13 phút. Khi cảnh báo đến nơi, dòng lũ đã lao xuống những cộng đồng nằm dọc thung lũng.
